Ulgę termomodernizacyjną rozlicza się z uwzględnieniem dwóch różnych terminów. Inwestycję trzeba zakończyć w ciągu 3 kolejnych lat, a niewykorzystaną część odliczenia można rozliczać maksymalnie przez 6 lat. Oba okresy liczy się od końca roku podatkowego, w którym poniesiono pierwszy wydatek.
Trzy lata na zakończenie inwestycji i sześć lat na odliczenie
Termin 3-letni dotyczy realizacji przedsięwzięcia termomodernizacyjnego. Nie jest to okres na samo wystawienie faktury, lecz na zakończenie całej inwestycji objętej ulgą.
Okres 6-letni ma inne znaczenie. Dotyczy sytuacji, w której dochód lub przychód podatnika w roku poniesienia wydatku nie pozwalał na odliczenie pełnej kwoty. Nie oznacza więc, że każdy wydatek można dowolnie odsuwać w czasie, jeśli został już w całości rozliczony w bieżącym zeznaniu.
| Termin | Dotyczy | Konsekwencja niedotrzymania |
|---|---|---|
| 3 lata | Zakończenia przedsięwzięcia termomodernizacyjnego, licząc od końca roku pierwszego wydatku | Trzeba doliczyć wcześniej odliczone kwoty do dochodu lub przychodu |
| 6 lat | Rozliczenia nieodliczonej części wydatków, gdy zabrakło dochodu lub przychodu | Po upływie tego okresu niewykorzystana część odliczenia przepada |
Jak liczyć trzyletni termin zakończenia inwestycji?
Punktem początkowym nie jest data z faktury ani dzień zapłaty. Zgodnie z art. 26h ustawy o PIT trzyletni okres liczy się od końca roku podatkowego, w którym poniesiono pierwszy wydatek.
Przykład: jeśli pierwszą fakturę dotyczącą termomodernizacji wystawiono w 2026 roku, termin na zakończenie przedsięwzięcia upływa 31 grudnia 2029 roku. Wydatki poniesione w kolejnych latach tej samej inwestycji nie rozpoczynają nowego trzyletniego okresu.
Inwestycję należy zakończyć w wyznaczonym terminie, nawet jeśli prace są prowadzone etapami. Zakres wydatków musi też odpowiadać przedsięwzięciu termomodernizacyjnemu, a dokumentacja powinna potwierdzać poniesienie kosztów. Podstawą odliczenia jest co do zasady faktura VAT.
Przekroczenie trzech lat nie powoduje jedynie utraty możliwości odliczenia przyszłych wydatków. Podatnik musi również rozliczyć wcześniej wykorzystaną ulgę.
Co grozi za niedokończenie prac w terminie?
Jeżeli przedsięwzięcie nie zostanie zrealizowane w ciągu trzech lat, wcześniej odliczone kwoty trzeba doliczyć do dochodu albo przychodu w zeznaniu za rok podatkowy, w którym upłynął ten termin. W praktyce może to oznaczać konieczność zapłaty wyższego podatku. Jeżeli rozliczenie wymaga zmiany złożonego zeznania, trzeba także złożyć odpowiednią korektę.
Podobny obowiązek może powstać wtedy, gdy po skorzystaniu z ulgi podatnik otrzyma zwrot części wydatków albo dofinansowanie obejmujące kwotę wcześniej odliczoną. Zwróconą część dolicza się w zeznaniu za rok, w którym otrzymano zwrot.
Sprzedaż lub darowizna domu wymaga osobnej oceny. Jeżeli nieruchomość została zbyta przed pierwszym odliczeniem, podatnik może utracić możliwość skorzystania z ulgi, ponieważ przy składaniu zeznania nie jest już właścicielem ani współwłaścicielem. Jeżeli jednak wcześniej prawidłowo odliczył część wydatków, a później pozostała kwota była rozliczana w ramach sześcioletniego okresu, samo zbycie nieruchomości nie musi pozbawiać go prawa do kontynuowania tego odliczenia.
Jak działa sześć lat na rozliczenie nadwyżki?
Nadwyżka powstaje wtedy, gdy kwota wydatków podlegających odliczeniu jest wyższa niż dochód lub przychód, od którego można odliczyć ulgę w danym roku. Niewykorzystana część nie przepada od razu, ale można ją rozliczać tylko w granicach ustawowego terminu.
Mechanizm wygląda następująco:
- Ustalasz kwotę wydatków – uwzględniasz wyłącznie wydatki kwalifikowane, prawidłowo udokumentowane i niesfinansowane z dotacji ani z innych źródeł zwrotu.
- Odliczasz ją w zeznaniu za rok poniesienia wydatku – do wysokości dochodu lub przychodu, który pozwala na odliczenie.
- Przenosisz nieodliczoną część – jeżeli zabrakło dochodu lub przychodu, pozostała kwota może przejść na następne lata.
- Kończysz odliczenia najpóźniej po sześciu latach – okres liczy się od końca roku, w którym poniesiono pierwszy wydatek.
Przykład: pierwszy wydatek poniesiono w 2026 roku, a dochód nie pozwolił na wykorzystanie całej ulgi. Nieodliczoną część można rozliczać w kolejnych latach, jednak nie dłużej niż do końca 2032 roku. Jednocześnie sama inwestycja musi zostać zakończona wcześniej, czyli do 31 grudnia 2029 roku.
Nie można przenieść odliczenia na późniejsze lata wyłącznie z wyboru, jeżeli bieżący dochód lub przychód pozwala na odliczenie pełnej przysługującej kwoty. Sześcioletni termin służy rozliczeniu rzeczywiście niewykorzystanej części ulgi, a nie dobrowolnemu odraczaniu podatkowej preferencji.
Dokumenty potrzebne do zachowania prawa do ulgi
Najważniejszym dokumentem potwierdzającym wydatek jest faktura VAT. Należy przechowywać także dokumenty związane z przebiegiem inwestycji, zwłaszcza gdy prace są wykonywane etapami. Odliczeniu podlegają tylko materiały, urządzenia i usługi ujęte w wykazie związanym z ulgą termomodernizacyjną.
Audyt energetyczny nie jest co do zasady warunkiem skorzystania z ulgi. Jeśli jednak został wykonany, zakres prac powinien odpowiadać przyjętemu przedsięwzięciu. W przypadku połączenia ulgi z programem „Czyste Powietrze” można odliczyć tylko tę część wydatków, która nie została sfinansowana lub zwrócona.
Najważniejsze jest rozdzielenie obu terminów – trzy lata dotyczą zakończenia inwestycji, a sześć lat rozliczenia nadwyżki, której nie udało się odliczyć z powodu zbyt niskiego dochodu lub przychodu. Przy zachowaniu faktur VAT i dokumentów potwierdzających wykonanie prac łatwiej wykazać, że warunki ulgi zostały spełnione.
Artykuł nie stanowi porady podatkowej. W przypadku sprzedaży nieruchomości, współwłasności lub nietypowego sposobu finansowania inwestycji warto skonsultować rozliczenie z doradcą podatkowym albo uzyskać indywidualną interpretację podatkową.
