W województwie kujawsko-pomorskim można uzyskać dofinansowanie do wymiany pieca, przede wszystkim z programu „Czyste Powietrze” oraz lokalnych dotacji gminnych. Sama wymiana jest jednak obowiązkowa, ponieważ terminy wynikają z uchwały antysmogowej. Zakaz użytkowania kotłów bezklasowych obowiązuje od 1 stycznia 2024 r., a kotły 3. i 4. klasy trzeba wycofać do 1 stycznia 2028 r.
Do kiedy trzeba wymienić piec?
Podstawą ograniczeń jest Uchwała Nr VIII/136/19 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z 24 czerwca 2019 r., zmieniona między innymi Uchwałą Nr XXXV/510/21 z 30 sierpnia 2021 r. Przepisy określają zarówno wymagania dla urządzeń grzewczych, jak i terminy ich wycofania.
| Termin | Typ urządzenia | Uwagi |
|---|---|---|
| 1 stycznia 2024 r. | Kotły pozaklasowe, czyli „kopciuchy”, oraz niespełniające wymagań ogrzewacze pomieszczeń | Termin już minął. Takich urządzeń nie wolno użytkować. |
| 1 stycznia 2028 r. | Kotły 3. i 4. klasy | Po tej dacie pozostaną urządzenia spełniające wymagania 5. klasy lub Ecodesign. |
| 1 stycznia 2030 r. | Kotły, piece i kominki na paliwo stałe w wybranych obszarach | Ograniczenie dotyczy budynków z możliwością podłączenia do sieci gazowej lub ciepłowniczej. |
Ograniczenie obowiązujące od 2030 r. obejmuje między innymi Bydgoszcz, Toruń, Włocławek, Grudziądz, Inowrocław, Ciechocinek, Nakło nad Notecią oraz Wieniec-Zdrój. Nie jest to całkowity zakaz wszystkich kotłów na paliwa stałe w województwie.
Gdzie szukać pieniędzy na wymianę pieca?
Wysokość i dostępność wsparcia zależą między innymi od rodzaju budynku, planowanego źródła ciepła oraz dochodu gospodarstwa domowego. Przed złożeniem wniosku sprawdź aktualny regulamin, ponieważ nabory i limity mogą się zmieniać. Najważniejsze źródła finansowania to:
- Program „Czyste Powietrze” – ogólnopolski program dla właścicieli lub współwłaścicieli budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Wnioski dla województwa obsługuje WFOŚiGW w Toruniu, a pomoc w ich składaniu może oferować także gmina.
- Dotacje gminne – samorządy mogą prowadzić własne programy wymiany źródeł ciepła. Ich wysokość, terminy i zasady rozliczenia są różne, dlatego trzeba sprawdzić informacje w urzędzie właściwym dla lokalizacji budynku.
- Ulga termomodernizacyjna – pozwala rozliczyć określone wydatki w zeznaniu podatkowym, o ile spełnione są warunki przewidziane w przepisach podatkowych. Nie zastępuje dotacji i wymaga prawidłowego udokumentowania kosztów.
Dotacja gminna może podlegać łączeniu z innym wsparciem, ale nie jest to reguła dla każdego naboru. Zawsze trzeba sprawdzić, czy regulaminy konkretnych programów dopuszczają finansowanie tego samego wydatku z kilku źródeł.
Jak uzyskać dofinansowanie krok po kroku?
Najbezpieczniej zaplanować inwestycję przed zakupem urządzenia i rozpoczęciem prac. Kolejność działań może wyglądać następująco:
- Oceń stan budynku – sprawdź klasę obecnego kotła, zapotrzebowanie na ciepło, stan instalacji i możliwość podłączenia do sieci gazowej lub ciepłowniczej. Przy większej modernizacji pomocny może być audyt energetyczny.
- Wybierz źródło ciepła – urządzenie powinno spełniać wymagania uchwały antysmogowej oraz warunki programu, z którego chcesz otrzymać dotację. W przypadku kotłów na paliwa stałe znaczenie mają między innymi 5. klasa i Ecodesign.
- Skontaktuj się z gminą – zapytaj o lokalne dotacje, punkt konsultacyjny programu „Czyste Powietrze” i aktualne terminy naborów. Sprawdź też, czy budynek znajduje się w obszarze objętym dodatkowymi ograniczeniami od 2030 r.
- Złóż wniosek przed rozpoczęciem inwestycji – dokumenty składa się zgodnie z zasadami programu, między innymi przez właściwy portal beneficjenta, WFOŚiGW w Toruniu albo urząd gminy uczestniczący w obsłudze programu.
- Zachowaj dokumenty i rozlicz prace – potrzebne mogą być faktury, protokół montażu, dokument potwierdzający parametry urządzenia oraz dowód trwałego wycofania starego kotła z użytkowania.
Na co uważać?
Za użytkowanie zakazanego kotła, pieca lub kominka może grozić kara finansowa sięgająca 5000 zł. W przypadku kotła bez tabliczki znamionowej lub dokumentacji potwierdzającej klasę urządzenia trudniej wykazać, że spełnia ono wymagania. Brak informacji o klasie może oznaczać, że urządzenie nie jest zaklasyfikowane do żadnej z wymaganych klas.
Nie zaczynaj zakupu ani modernizacji wyłącznie na podstawie ogólnej informacji o programie. Niektóre dotacje wymagają wcześniejszego złożenia wniosku, a rozpoczęcie prac przed spełnieniem warunków może pozbawić Cię prawa do refundacji. Sprawdź także zasady dotyczące paliwa. W regionie zakazane jest między innymi spalanie węgla brunatnego, mułów i flotokoncentratów oraz drewna o wilgotności przekraczającej 20%.
Najbliższy krok to kontakt z właściwą gminą i WFOŚiGW w Toruniu, a następnie porównanie dostępnego programu z wymaganiami dotyczącymi Twojego budynku. Dzięki temu wybierzesz urządzenie zgodne z prawem i ograniczysz ryzyko utraty dofinansowania.