Ryczałt energetyczny z ZUS wynosi 336,16 zł miesięcznie od 1 marca 2026 r. Świadczenie nie zależy od dochodu, ale przysługuje tylko osobom z określonym statusem, między innymi kombatantom, osobom represjonowanym i wybranym członkom ich rodzin. Wniosek składa się na formularzu ZUS-ERK.
Czym jest ryczałt energetyczny?
Ryczałt energetyczny to miesięczne świadczenie pieniężne wypłacane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Ma częściowo pokrywać koszty energii elektrycznej, gazu i ogrzewania. Nie jest uzależniony od wysokości emerytury, renty ani innych dochodów.
Od 1 marca 2026 r. kwota świadczenia wynosi 336,16 zł miesięcznie. Stawka jest waloryzowana raz w roku, a nowa wysokość obowiązuje od marca. Osoba, która ma już przyznane prawo do ryczałtu, nie składa ponownego wniosku po waloryzacji. ZUS podwyższa wypłatę automatycznie.
Ryczałt jest wypłacany razem z emeryturą lub rentą. Pieniądze trafiają na rachunek bankowy albo są przekazywane w formie gotówkowej, zależnie od sposobu wypłaty świadczenia podstawowego.
Kto może otrzymać ryczałt energetyczny?
Prawo do świadczenia wynika z przepisów ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Do grup uprawnionych należą:
- Kombatanci oraz osoby posiadające uprawnienia z tytułu represji wojennych lub powojennych.
- Żołnierze zastępczej służby wojskowej przymusowo zatrudniani w kopalniach, kamieniołomach, zakładach pozyskiwania rud uranu oraz batalionach budowlanych.
- Wdowy i wdowcy po kombatantach oraz innych osobach uprawnionych, jeżeli pobierają emeryturę lub rentę.
- Wdowy i wdowcy po żołnierzach przymusowo zatrudnianych, jeżeli mają ustalone prawo do emerytury lub renty.
Samo pobieranie emerytury lub renty nie wystarcza. Wnioskodawca musi mieć dokument potwierdzający konkretny status lub uprawnienie. Nie stosuje się natomiast kryterium dochodowego.
Jak złożyć wniosek ZUS-ERK?
Wniosek o ryczałt energetyczny można złożyć w dowolnym momencie. Przepisy nie określają końcowego terminu przyjmowania dokumentów. Procedura wygląda następująco:
- Pobierz formularz ZUS-ERK ze strony ZUS albo odbierz go w placówce Zakładu.
- Wypełnij dane wnioskodawcy oraz wskaż świadczenie, o które się ubiegasz.
- Dołącz dokument potwierdzający status uprawniający do ryczałtu.
- Złóż komplet dokumentów osobiście w placówce ZUS, wyślij pocztą albo przekaż elektronicznie przez PUE ZUS, jeżeli wybrana forma i dokumenty są dostępne dla tej sprawy.
- Poczekaj na rozpatrzenie wniosku. ZUS powinien wydać decyzję w ciągu 30 dni od otrzymania kompletu wymaganych dokumentów.
W przypadku pozytywnej decyzji świadczenie jest wypłacane razem z emeryturą lub rentą. Jeżeli dokumenty są niepełne, ZUS może wezwać do ich uzupełnienia, dlatego szczególną uwagę trzeba zwrócić na załączniki.
Jakie dokumenty dołączyć do wniosku?
Rodzaj załączników zależy od podstawy uprawnienia. Najczęściej potrzebne są następujące dokumenty:
| Grupa uprawnionych | Wymagane dokumenty |
|---|---|
| Kombatanci i osoby represjonowane | Decyzja Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych potwierdzająca działalność kombatancką, represje albo inne uprawnienie. |
| Żołnierze zastępczej służby wojskowej | Zaświadczenie właściwego organu wojskowego, w tym dokument potwierdzający okres i rodzaj przymusowego zatrudnienia. |
| Wdowy i wdowcy po osobach uprawnionych | Decyzja potwierdzająca uprawnienie po zmarłym oraz dokumenty wskazujące na prawo do emerytury lub renty, jeżeli ZUS nie ma tych danych w aktach. |
Najważniejszym dokumentem jest decyzja lub zaświadczenie potwierdzające podstawę prawną świadczenia. Sam akt zgonu albo dokument potwierdzający pokrewieństwo nie zastępuje decyzji Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, jeżeli to ona potwierdza uprawnienie.
Ryczałt energetyczny a bon energetyczny
Ryczałt energetyczny i bon energetyczny to dwa różne świadczenia. Ryczałt jest stałą, miesięczną wypłatą dla określonych grup uprawnionych i nie zależy od dochodu. Bon energetyczny był odrębną formą pomocy dla gospodarstw domowych, przy której znaczenie miało kryterium dochodowe oraz zasady konkretnego naboru.
Wniosek ZUS-ERK dotyczy ryczałtu energetycznego, a nie bonu energetycznego. O przyznaniu świadczenia decyduje przede wszystkim potwierdzony status kombatanta, osoby represjonowanej, żołnierza przymusowo zatrudnianego albo członka rodziny osoby uprawnionej.
Informacje o wysokości świadczenia mają charakter czasowy. Kwota ryczałtu energetycznego jest waloryzowana co roku, dlatego przed złożeniem wniosku warto sprawdzić aktualny komunikat ZUS lub Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.
