Mały ZUS nie obniża składki zdrowotnej. Ulga dotyczy wyłącznie składek społecznych, dlatego składkę zdrowotną trzeba opłacać w pełnej wysokości. W 2026 roku jej minimalna kwota dla przedsiębiorców rozliczających się według skali podatkowej lub podatkiem liniowym wynosi 432,54 zł miesięcznie od lutego 2026 roku.
Najważniejsze informacje:
- Składka zdrowotna – płatna niezależnie od Małego ZUS i Małego ZUS Plus.
- Podstawa – zależy od wybranej formy opodatkowania.
- Minimalna kwota – 432,54 zł przy skali podatkowej i podatku liniowym w roku składkowym od lutego 2026 do stycznia 2027.
- Ulga – Mały ZUS obniża tylko składki emerytalną, rentową, wypadkową i ewentualnie chorobową.
Ile wynosi składka zdrowotna przy Małym ZUS w 2026 roku?
Kwota zależy od sposobu opodatkowania działalności. Mały ZUS ani Mały ZUS Plus nie zmieniają zasad naliczania składki zdrowotnej. Przedsiębiorca rozlicza ją tak samo jak osoba opłacająca standardowe składki społeczne.
| Forma opodatkowania | Sposób naliczania | Minimalna składka w 2026 roku |
|---|---|---|
| Skala podatkowa | 9% dochodu z poprzedniego miesiąca, nie mniej niż 9% minimalnego wynagrodzenia | 432,54 zł od lutego 2026 roku |
| Podatek liniowy | 4,9% dochodu z poprzedniego miesiąca, z ustawowym minimum | 432,54 zł od lutego 2026 roku |
| Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych | 9% zryczałtowanej podstawy zależnej od przychodu narastająco w roku | 498,35 zł, 830,58 zł albo 1495,04 zł |
W przypadku skali podatkowej składka wynosi 9% dochodu. Przy podatku liniowym stosuje się stawkę 4,9% dochodu. W obu przypadkach obowiązuje minimalna podstawa wynosząca w roku składkowym od 1 lutego 2026 do 31 stycznia 2027 4806 zł, czyli wysokość minimalnego wynagrodzenia. Daje to minimalną składkę w wysokości 432,54 zł.
Styczeń 2026 roku jest jeszcze ostatnim miesiącem poprzedniego roku składkowego. Minimalna składka za ten miesiąc wynosi 314,96 zł, ponieważ jest liczona od podstawy 3499,50 zł. Od lutego obowiązuje już kwota 432,54 zł.
Ryczałtowcy nie obliczają składki od dochodu. Wysokość należności zależy od przychodu osiągniętego od początku roku:
- przychód do 60 000 zł – składka wynosi 498,35 zł miesięcznie;
- przychód powyżej 60 000 zł do 300 000 zł – składka wynosi 830,58 zł miesięcznie;
- przychód powyżej 300 000 zł – składka wynosi 1495,04 zł miesięcznie.
Mały ZUS a składka zdrowotna – jaka jest różnica?
Określenie „Mały ZUS” odnosi się do preferencyjnych składek na ubezpieczenia społeczne. W 2026 roku podstawowa preferencyjna podstawa wynosi 1441,80 zł, czyli 30% minimalnego wynagrodzenia. Od tej kwoty oblicza się między innymi składkę emerytalną, rentową i wypadkową. Dobrowolna składka chorobowa może zostać doliczona, jeśli przedsiębiorca zgłosi się do tego ubezpieczenia.
| Rodzaj obciążenia | Czy obejmuje go Mały ZUS? | Od czego zależy kwota? |
|---|---|---|
| Składki społeczne | Tak | Od preferencyjnej podstawy albo dochodu w Małym ZUS Plus |
| Składka zdrowotna | Nie | Od formy opodatkowania i dochodu lub przychodu |
| Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy | Zależnie od warunków | Od podstawy i przesłanek ustawowych |
Przedsiębiorca może więc płacić niższe składki społeczne, ale składka zdrowotna pozostaje liczona na zasadach ogólnych. Tak samo działa Mały ZUS Plus. W tej uldze podstawa składek społecznych zależy od dochodu z poprzedniego roku, jednak nie wpływa to na wysokość składki zdrowotnej.
Dlaczego Mały ZUS bywa mylony ze składką zdrowotną?
Wszystkie należności przedsiębiorca wykazuje i opłaca wobec ZUS, często w jednej płatności. Z tego powodu potoczne określenie „mały ZUS” bywa odnoszone do całego miesięcznego obciążenia. Z punktu widzenia przepisów są to jednak odrębne rodzaje ubezpieczeń.
Zmiany wprowadzone w ramach Polskiego Ładu sprawiły również, że składka zdrowotna jest silniej powiązana z formą opodatkowania. Przy skali i podatku liniowym znaczenie ma dochód, a przy ryczałcie – próg przychodów. Preferencja dotycząca składek społecznych nie przenosi się na ten sposób wyliczania.
Najczęstsze błędy przy rozliczaniu składki zdrowotnej
Przy korzystaniu z Małego ZUS lub Małego ZUS Plus przedsiębiorcy najczęściej mylą zakres ulgi albo nie uwzględniają zmian wpływających na podstawę składki. W szczególności trzeba pamiętać o następujących zasadach:
- Brak dochodu lub strata nie zawsze oznaczają brak składki zdrowotnej, ponieważ przy skali i podatku liniowym obowiązuje minimalna kwota.
- Mały ZUS nie obejmuje składki zdrowotnej, nawet gdy składki społeczne są naliczane od obniżonej podstawy.
- Zmiana formy opodatkowania może zmienić sposób obliczania składki zdrowotnej.
- Przy ryczałcie trzeba kontrolować przychód narastająco, ponieważ przekroczenie progu może podnieść miesięczną składkę.
- Przy planowaniu kosztów firmy należy doliczyć pełną składkę zdrowotną do obniżonych składek społecznych.
Najkrócej: Mały ZUS obniża składki społeczne, ale nie zdrowotną. W 2026 roku przedsiębiorca na skali podatkowej lub podatku liniowym zapłaci co najmniej 432,54 zł miesięcznie od lutego, a ryczałtowiec – od 498,35 zł do 1495,04 zł, zależnie od wysokości przychodu.
Artykuł nie stanowi porady finansowej ani podatkowej. Przepisy i kwoty składek mogą ulegać zmianom, dlatego w indywidualnej sprawie warto sprawdzić aktualne informacje ZUS lub skonsultować się z księgowym.
